Bitwa o kulturę. Powrót Romantyzmu. Ballady i romanse Juliusza Słowackiego / Marta Justyna Nowicka / PJM

Ironią losu, w roku obchodów dwuchsetlecia pierwszego wydania „Ballad iromansów”, czyli symbolicznego początku ery romantyzmu w literaturze polskiej, Adama Mickiewicza prawie przysłonił jego wielki rywal Juliusz Słowacki. Owszem, w Roku Romantyzmu MKiDN rozdawało pieniądze na projekty wokół Ballad (koncerty, widowiska taneczne, spektakle teatralne, publikacje i przekłady), nadal odczuwaliśmy konsekwencje politycznej awantury o krakowskie i wściekle współczesne „Dziady” Mai Kleczewskiej, ale polski teatr po pandemii i w dobie wojny rosyjsko-ukraińskiej zainteresował się na nowo dramaturgią i postacią Juliusza Słowackiego. „Książę Niezłomny” w Narodowym Starym Teatrze w Krakowie, „Sen Srebrny Salomei” w Legnicy, „Ksiądz Marek” w Teatrze Polskim we Wrocławiu, „Lila Weneda” i sztuka Konrada Hetela o Słowackim opuszczającym szeregi Towiańczyków („Koło Sprawy Bożej”, obie realizacje w Teatrze Wybrzeże w Gdańsku).
I jeszcze „Balladyna” Konrada Dworakowskiego wygrała Opolskie Konfrontacje Teatralne! Książka Marty Justyny Nowickiej „Słowacki. Wychodzenie z szafy” podpowiedziała nową, nieheteronormatywną i bardzo współczesną optykę spojrzenia na romantycznego poetę: człowieka o wielu maskach, z rozmysłem kreującego swój publiczny, prywatny i literacki wizerunek. Zainaugurowano projekt wydawniczy, którego celem będzie skompletowanie Dzieł Zebranych Juliusza Słowackiego – 20 tomów w 10 lat! – pod redakcją profesora Marka Troszyńskiego. Na razie możemy zapoznać się z dwutomowym zbiorem korespondencji poety. Masochiści i humoryści powinni konieczie przeczytać „Pana Juliusza” Waldemara Łysiaka. Co jeszcze wydarzyło się w dzisiejszej recepcji polskich romantyków, co iskrzy na styku Słowacki-Mickiewicz? Do czego potrzebujemy znów romantyzmu?

Łukasz Drewniak

Marta Justyna Nowicka – doktora nauk humanistycznych Uniwersytetu Gdańskiego w zakresie literaturoznawstwa, specjalność: literatura polska. Jest autorką kilkunastu artykułów naukowych. Kocha polski język i stara się zarażać swoją pasją do pięknych, dziwnych i brzydkich słów oraz porywającej literatury. Brała udział w takich inicjatywach jak: Studia na Horyzoncie, Lekcje bez klucza, Trójmiejska Kawiarnia Naukowa czy Doktowykłady. Współtworzyła projekt Rebelatorium – warsztaty z tworzenia gier planszowych. Od 2012 roku prowadzi kursy i zajęcia z języka polskiego jako języka obcego. Ma kotkę, która uwielbia leżeć na jej tekstach o Słowackim.